چکلیست سئو تکنیکال سایت قبل از انتشار
سایت زیبا اگر برای گوگل قابل فهم نباشد، دیده نمیشود. این چکلیست موارد فنی مهم را از تگ title و نقشه سایت تا ریدایرکت ۳۰۱، سرعت و Core Web Vitals مرور میکند.
فهرست مطالب
- تگ title و توضیحات متا
- آدرسهای تمیز و تگ canonical
- نقشه سایت و فایل robots.txt
- ریدایرکت ۳۰۱ برای آدرسهای قدیمی
- کد پاسخ درست سرور و خطای ۴۰۴
- تیترها (H۱، H۲) و ساختار متن
- متن جایگزین تصاویر (alt)
- ریسپانسیو بودن و سازگاری با موبایل
- سرعت سایت و Core Web Vitals
- HTTPS و گواهی SSL
- اسکیما (دادههای ساختاریافته)
- لینکسازی داخلی
- بعد از انتشار سایت
سئو سه پایه اصلی دارد: محتوای مفید، اعتبار و لینکها، و زیرساخت فنی. دو پایه اول زمان میبرند، اما پایه فنی را میتوان از روز اول درست ساخت. یک خطای فنی میتواند بهترین محتوا را هم از دید موتور جستجو پنهان کند؛ مثلاً صفحهای که به اشتباه روی noindex تنظیم شده و ایندکس نمیشود، یا سایتی که در موبایل بهسختی باز میشود.
این چکلیست را قبل از انتشار سایت جدید یا بعد از بازطراحی سایت قدیمی مرور کنید. بیشتر موارد را خودتان هم میتوانید بررسی کنید و بقیه را از طراح سایت بخواهید.
تگ title و توضیحات متا
هر صفحه باید یک تگ title یکتا و گویا داشته باشد. گوگل عنوانهای طولانی را بر اساس عرض نمایش کوتاه میکند و عنوانی در حدود ۵۰ تا ۶۰ کاراکتر معمولاً کامل دیده میشود. موضوع اصلی صفحه را ابتدای عنوان بیاورید و نام برند را در انتها.
توضیحات متا (meta description) اثر مستقیمی بر رتبه ندارد، اما متنی است که زیر عنوان در نتایج دیده میشود و روی تصمیم کاربر برای کلیک اثر دارد. حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ کاراکتر بنویسید و در نظر داشته باشید که گوگل گاهی بخش دیگری از متن صفحه را بهجای آن نشان میدهد.
آدرسهای تمیز و تگ canonical
آدرس (URL) صفحهها کوتاه، خوانا و ثابت باشد. اگر یک محتوا با چند آدرس باز میشود، مثلاً با www و بدون آن، یا با پارامترهای ردیابی، نسخههای دیگر را با ریدایرکت ۳۰۱ به آدرس اصلی منتقل کنید و با تگ rel="canonical" آدرس اصلی را به موتور جستجو معرفی کنید.
نقشه سایت و فایل robots.txt
- نقشه سایت XML فهرست صفحههایی است که میخواهید ایندکس شوند. آن را در سرچ کنسول ثبت کنید و آدرسش را در فایل
robots.txtهم بیاورید. - فایل robots.txt به رباتهای موتور جستجو میگوید کدام بخشها را کراول نکنند. بخش مدیریت سایت یا نتایج جستجوی داخلی سایت را میتوان بست، اما صفحههای اصلی و فایلهای CSS و جاوااسکریپت را نه؛ گوگل برای فهم درست صفحه به آنها نیاز دارد.
نکته: بستن یک صفحه در robots.txt آن را از نتایج حذف نمیکند؛ فقط جلوی کراول شدن آن را میگیرد و صفحه ممکن است به خاطر لینکهای خارجی همچنان ایندکس شود. برای اینکه صفحه در نتایج نیاید از تگ noindex استفاده کنید و اجازه دهید ربات گوگل آن را ببیند.
ریدایرکت ۳۰۱ برای آدرسهای قدیمی
اگر سایت را بازطراحی میکنید یا آدرس صفحهها عوض میشود، هر آدرس قدیمی را با ریدایرکت دائمی (۳۰۱) به نزدیکترین صفحه جدید منتقل کنید. بدون این کار، اعتبار لینکهایی که در طول سالها به صفحههای قدیمی داده شده از بین میرود و بازدیدکننده با خطای «صفحه پیدا نشد» روبهرو میشود. زنجیره ریدایرکتها را هم کوتاه نگه دارید تا هر آدرس قدیمی مستقیم به مقصد برسد.
کد پاسخ درست سرور و خطای ۴۰۴
صفحهای که وجود ندارد باید کد ۴۰۴ برگرداند، نه یک صفحه خالی با کد ۲۰۰. گوگل به صفحههایی که ظاهر «پیدا نشد» دارند اما کد ۲۰۰ برمیگردانند سافت ۴۰۴ (soft ۴۰۴) میگوید و آنها را در گزارش ایندکس بهعنوان مشکل نشان میدهد. یک صفحه ۴۰۴ خوب هم به صفحه اصلی و بخشهای مهم سایت لینک دارد تا بازدیدکننده سردرگم نشود.
تیترها (H۱، H۲) و ساختار متن
هر صفحه یک تیتر اصلی (h۱) داشته باشد که موضوع صفحه را بگوید و بخشها با تیترهای h۲ و h۳ به ترتیب منطقی بیایند. از تیترها برای درشت کردن متن استفاده نکنید؛ ساختار تیترها هم برای کاربرانی که با صفحهخوان کار میکنند و هم برای فهم موتور جستجو اهمیت دارد.
متن جایگزین تصاویر (alt)
برای هر تصویری که معنا دارد، متن جایگزین (alt) بنویسید که بگوید در تصویر چه دیده میشود: «نمای ورودی مطب و تابلوی آن» خیلی بهتر از «عکس ۱» است. تصاویر صرفاً تزئینی alt خالی بگیرند. بهتر است نام فایل تصویر هم گویا باشد.
ریسپانسیو بودن و سازگاری با موبایل
گوگل سایتها را بر اساس نسخه موبایلشان ایندکس و رتبهبندی میکند. هر چیزی که در نسخه دسکتاپ هست اما در موبایل پنهان یا حذف شده، ممکن است اصلاً دیده نشود. سایت را روی یک موبایل واقعی تست کنید: متن بدون زوم خوانا باشد، دکمهها با انگشت راحت زده شوند و صفحه اسکرول افقی نداشته باشد.
سرعت سایت و Core Web Vitals
گوگل تجربه بارگذاری و کار با صفحه را با سه معیار میسنجد که به آنها Core Web Vitals میگویند. مقدار «خوب» هر معیار بر اساس دادههای واقعی کاربران و در صدک ۷۵ سنجیده میشود:
- LCP (زمان نمایش بزرگترین بخش محتوای صفحه): ۲٫۵ ثانیه یا کمتر.
- INP (سرعت پاسخ صفحه به کلیک و لمس): ۲۰۰ میلیثانیه یا کمتر. این معیار از اسفند ۱۴۰۲ (مارس ۲۰۲۴) جایگزین معیار قبلی یعنی FID شده است.
- CLS (جابهجایی ناگهانی اجزای صفحه هنگام بارگذاری): ۰٫۱ یا کمتر.
راهکارهای عملی افزایش سرعت را در مقاله «سرعت سایت و انتخاب هاست» آوردهایم.
HTTPS و گواهی SSL
همه صفحهها با HTTPS باز شوند و نسخه HTTP با ریدایرکت ۳۰۱ به HTTPS منتقل شود. گواهی SSL را قبل از پایان اعتبار تمدید کنید؛ با گواهی منقضیشده، مرورگر یک هشدار امنیتی تمامصفحه نشان میدهد و بسیاری از بازدیدکنندگان همانجا سایت را ترک میکنند.
اسکیما (دادههای ساختاریافته)
اسکیما به موتور جستجو میگوید هر صفحه درباره چیست: سازمان، کسبوکار محلی، مقاله یا محصول. اسکیما رتبه را مستقیماً بالا نمیبرد، اما میتواند نمایش صفحه در نتایج را کاملتر کند (ریچ ریزالت). توضیح کامل را در «اسکیما به زبان ساده» آوردهایم.
لینکسازی داخلی
صفحههای مهم باید از صفحههای دیگر سایت لینک بگیرند؛ صفحهای که هیچ لینک داخلی ندارد، هم برای ربات گوگل و هم برای کاربر تقریباً گم است. در متن لینک (انکر تکست)، بهجای «اینجا کلیک کنید» بنویسید لینک به کجا میرود؛ مثلاً «خدمات طراحی سایت».
بعد از انتشار سایت
بعد از انتشار، سایت را در سرچ کنسول گوگل ثبت کنید، نقشه سایت را ارسال کنید و چند هفته بعد گزارش «ایندکس صفحهها» (Page indexing) را ببینید تا مشخص شود کدام صفحهها ایندکس شدهاند و چرا برخی نه. نحوه خواندن این گزارشها را در «سئو چقدر زمان میبرد؟» توضیح دادهایم.
اگر میخواهید سایت جدیدتان از روز اول با رعایت این موارد ساخته شود، خدمات طراحی سایت نواندیشان آنا و خدمات سئو را ببینید.